تو ز قرآن باز خوان تفسير بيت * گفت ايزد ( ما رميت إذ رميت ) گر بپرانيم تير آن نى زماست * ما كمان وتير اندازش خداست اين نه جبر اين معنى جبارى است * ذكر جبارى براي زارى است جناب أستاذ بزرگوار عارف كامل ( آيت الله حسن زاده آملي - دام عزه ) در اين باب مى فرمايد : ( بارى ديوار مى گويد من روشنم وراست مى گويد ، ولى روشنى براي أو بالذات نيست بلكه بالعرض است ، چه اينكه روشن نبود وروشنى بر أو عارض شد وعقل گويد : ( ما بالعرض ينتهى إلى ما بالذات ) . ( 1 ) وبه قول ميرفندرسكى : هرچه عارض باشد أو را جوهري بايد نخست * عقل بر اين دعوى ما شاهد يكتاستى جان اگر نه عارضستى زير اين چرخ كبود * اين بدنها نيز دائم زنده وبرپاستى باز مى بينيم كه ديوار سايه داده است ، وهر كس مى داند كه اين سايه به ديوار قائم است ، چه ، سايه از خود ، وجود في ذاته ندارد وسايه ديوار از شمس صادر نشد ، چنان كه نور ديوار از شمس صادر شد ، ولى اگر خورشيد بر ديوار نمى تأبيد ، سايه وجود نمى يافت . پس خورشيد اگر چه بالذات ، به ديوار سايه نداده بلكه بالذات به أو نور داده است ، ولى وجود سايه به اشراق خورشيد است . پس ديوار بالذات روشنى ندارد وبالعرض روشن است كه روشنى از شمس است . ونيز ديوار

--> ( 1 ) - خيرالاثر در رد جبر وقدر ، تأليف علامه ، أستاذ حسن زاده آملي ، ص 108 .